Brussel in het hart van een stedelijk gebied met 2,9 miljoen inwoners
In zijn Cahier nr. 17 analyseert het BISA, in samenwerking met de Universiteit van Luik, de omvang en de centrale rol van Brussel binnen de Belgische ruimtelijke ordening. De stedelijke dynamiek van het Brussels Gewest strekt zich ver buiten de administratieve grenzen uit. Er zijn tal van uitdagingen: mobiliteit, huisvesting, ruimtelijke ordening en economische ontwikkeling.
De uitdagingen voor Brussel reiken verder dan de grenzen van het Gewest
Brussel blijft niet beperkt tot het Brussels Hoofdstedelijk Gewest. Kijken we naar de continuïteit van het stadsweefsel, de woonplaatsen en het woon-werkverkeer, dan maakt Brussel deel uit van een veel grotere stedelijke ruimte.
Het eerste niveau, dat van de agglomeratie, is een aaneengesloten verstedelijkte ruimte; het is de ‘zichtbare’, gebouwde stad. Vandaag de dag vormt het Brussels Gewest het hart van een agglomeratie die zich uitstrekt tot in Vlaanderen en Wallonië. Het Gewest herbergt op zichzelf ongeveer 75 % van de bevolking van deze agglomeratie, waar 1,7 miljoen mensen wonen.
Het tweede, bredere niveau is het stedelijk wooncomplex (SWC). Dit omvat de agglomeratie, maar ook de verder afgelegen gemeenten waarvan minstens 20 % van de inwoners op beroepsactieve leeftijd naar de agglomeratie trekt om te werken. Dit niveau komt overeen met de ‘beleefde’ stad, met verplaatsingen voor werk, school, vrije tijd, diensten … Het Brussels Gewest ligt in het centrum van een stedelijk wooncomplex met 2,9 miljoen inwoners. Dit complex vormt de Brusselse invloedssfeer op het Belgische grondgebied. Deze centrale ligging komt concreet tot uiting in het dagelijks leven, en laat zich dan vooral merken door de intensiteit van het woon-werkverkeer.
Contrasterende territoriale dynamieken
In Cahier nr. 17 van het BISA wordt de situatie tussen 2001 en 2025 vergeleken om de belangrijkste ontwikkelingen op het Belgische grondgebied in kaart te brengen. In deze periode is het Brusselse stedelijke wooncomplex met een half miljoen inwoners gegroeid, waarmee het de sterkste bevolkingsgroei van het land laat zien. Het heeft zich in Wallonië uitgebreid tot de agglomeraties van Bergen, Charleroi en Namen. In Vlaanderen is het dan weer gekrompen, wat vooral toe te schrijven is aan een meer verspreide economische ontwikkeling of aan de nabijheid van andere dynamische stedelijke centra (Gent, Leuven, Antwerpen).
Binnen dit Brusselse stedelijke wooncomplex zelf lopen de demografische en economische ontwikkelingen ook uiteen, afhankelijk van het Gewest. In Vlaanderen is de groei van de bevolking en de werkgelegenheid vooral geconcentreerd in de directe omgeving van Brussel. In Wallonië is de groei juist sterker in de gebieden die het verst van het Brussels Gewest gelegen zijn. Deze verschillen hebben concrete gevolgen, vooral op het gebied van mobiliteit.
De studie belicht dan ook de ontwikkelingen en de wijziging van het Belgische stedelijke landschap: sommige steden zien hun invloedssfeer slinken, terwijl die van andere steden juist groter wordt. Hierin zien we de uiteenlopende economische en demografische dynamieken weerspiegeld. De uitdagingen op het gebied van vervoer, de locatie van woningen en de verdeling van economische activiteiten reiken veel verder dan de administratieve grenzen.
De stedelijke structuur van België: wat is de plaats van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest?
Brussel in het hart van een stedelijk gebied van 2,9 miljoen inwoners.
In Cahier nr. 17 analyseert het BISA, in samenwerking met de Université de Liège, de centrale rol van Brussel in de organisatie van het Belgische grondgebied.
Communiqué


